Trump’ın NATO ve Avrupa’ya yönelik belirsiz tutumu, AB üyesi Portekiz’in F-35 savaş uçağı alım sürecini durdurmasına neden oldu.
Avrupa Birliği (AB) üyesi Portekiz, Lockheed Martin F-35 savaş uçaklarını filosuna katma planlarında belirsizlik içinde. Ülkenin hava kuvvetleri için en güçlü adaylardan biri olarak görülen F-35, ABD Başkanı Donald Trump’ın NATO ve Avrupa’ya yönelik belirsiz duruşu nedeniyle kararsız durumda.
Portekiz Savunma Bakanı Nuno Melo’nun 13 Mart 2025’te Público gazetesine verdiği demeç, ülkenin yeni nesil savaş uçağı seçiminde ABD’ye duyulan güvenin sarsıldığını ortaya koyuyor.
Portekiz Hava Kuvvetleri, hizmet ömrünün sonuna yaklaşan yaklaşık 28 adet F-16AM/BM savaş uçağını yenileme planları yapıyordu ve bu süreçte F-35 en güçlü adaylardan biri olarak değerlendiriliyordu.
Ancak Melo, “F-16’lar kullanım sürelerinin sonuna geldi ve onların yerine ne koyacağımızı düşünmemiz gerekecek. Ancak seçimlerimizde jeopolitik ortamı göz ardı edemeyiz. ABD’nin NATO bağlamında ve uluslararası jeostratejik plandaki son konumu bizi en iyi seçenekler üzerinde düşünmeye sevk etmelidir çünkü müttefiklerimizin öngörülebilirliği hesaba katılması gereken daha büyük bir değerdir. Her koşulda bu müttefiklerin bizim yanımızda olacağına inanmalıyız. Özellikle Avrupa üretimi seçenekler başta olmak üzere, çeşitli alternatifler değerlendirilmelidir ve bu seçeneklerin Portekiz ekonomisine sağlayacağı getiriler de göz önünde bulundurulmalıdır.” dedi.
“(ABD) Her şeye kısıtlamalar getirebilir”
“Dünya zaten değişti” diyen Melo, “ABD’de seçimler yapıldı, NATO ve dünya ile ilgili olarak hem Savunma Bakanı hem de bizzat ABD Başkanı tarafından belirtilen bir tutum var ve bu, Avrupa’da ve Portekiz’i ilgilendiren konularda da dikkate alınmalıdır. Onlarca yıldır her zaman öngörülebilir olan bu müttefikimiz, kullanım, bakım, bileşenler ve uçakların her türlü senaryoda operasyonel ve kullanılabilir olmasını sağlamakla ilgili konularda kısıtlamalar getirebilir.” ifadelerini kullandı.
Rafale, Eurofighter ve Gripen öne çıkıyor
Bu doğrultuda Portekiz’in Dassault Rafale, Eurofighter Typhoon veya Saab Gripen gibi Avrupa menşeli uçaklara yönelme ihtimalinin arttığı belirtiliyor. Şu ana kadar Portekiz, F-35 programına resmi olarak katılmamış ve ABD’ye herhangi bir satın alma talebinde bulunmamıştı. Ancak birçok Avrupa ülkesi gibi F-16’dan F-35’e geçiş yapması doğal bir süreç olarak görülüyordu.
Portekiz üç yıl içide üçüncü kez seçime gidiyor
Portekiz Cumhurbaşkanı Marcelo Rebelo de Sousa, Perşembe günü öğleden sonra Belem Sarayı’nda gerçekleştirilen Devlet Konseyi toplantısının ardından ulusa seslenerek, ülkenin 18 Mayıs’ta yeniden sandık başına gideceğini duyurdu.
Son üç yıl içinde üçüncü kez erken seçime gitmeye hazırlanan Portekiz’de, merkez sağ hükümet Başbakan Luis Montenegro’nun güven oyu talebinin parlamentoda reddedilmesiyle düştü. Bu gelişme, ülke demokrasisinin son 50 yılındaki en ciddi siyasi istikrarsızlık dönemlerinden biri olarak değerlendiriliyor.
Bu gönderi kategorisi hakkında gerçek zamanlı güncellemeleri doğrudan bildirim almak için tıklayın.
